{"id":20,"date":"2010-12-01T12:15:53","date_gmt":"2010-12-01T12:15:53","guid":{"rendered":"http:\/\/klejnocki.muzeumliteratury.pl\/?p=20"},"modified":"2011-05-04T09:55:02","modified_gmt":"2011-05-04T09:55:02","slug":"20","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/klejnocki.muzeumliteratury.pl\/?p=20","title":{"rendered":"Pi\u00f3ro, atrament, kartka, d\u0142ugopis"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align:center;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/klejnocki.muzeumliteratury.pl\/wp-content\/uploads\/2011\/04\/pioro-mickiewicza.jpg\" alt=\"\" title=\"Pi\u00f3ro Mickiewicza\" width=\"443\" height=\"300\"  class=\"alignnone size-full wp-image-21\" srcset=\"https:\/\/klejnocki.muzeumliteratury.pl\/wp-content\/uploads\/2011\/04\/pioro-mickiewicza.jpg 443w, https:\/\/klejnocki.muzeumliteratury.pl\/wp-content\/uploads\/2011\/04\/pioro-mickiewicza-300x203.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 443px) 100vw, 443px\" \/><\/p>\n<p>Pod sam koniec wystawy sta\u0142ej w Muzeum Literatury (zwanej \u201eMickiewiczowsk\u0105\u201d, cho\u0107 to przecie\u017c ekspozycja zagarniaj\u0105ca wiele w\u0105tk\u00f3w romantyzmu polskiego \u2013 i nie tylko) znajdujemy pi\u00f3ro Wieszcza, \u0142adnie wisz\u0105ce na \u015bcianie jako swoista coda ogl\u0105danej ca\u0142o\u015bci.<\/p>\n<p>Ono, \u015bwiadectwo dawnego \u015bwiata, ilekro\u0107 obok przechodz\u0119, przypomina mi o dw\u00f3ch wierszach naszych XX \u2013 wiecznych Wieszcz\u00f3w.<\/p>\n<p>Pierwszy tekst to \u201eO ksi\u0105\u017cce\u201d Czes\u0142awa Mi\u0142osza, a tam znamienne s\u0142owa: \u201eGdzie\u017c jest miejsce dla ciebie w tym wieku zam\u0119tu,\/ksi\u0105\u017cko m\u0105dra, spokojna, stopie element\u00f3w\/pogodzonych na wieki spojrzeniem artysty?\u201d Ale zaraz obok pojawia si\u0119 w pami\u0119ci inny wiersz autora \u201eTrzech zim\u201d, pisany gdzie\u015b w latach 60. przesz\u0142ego wieku: \u201eBy\u0142 czas, kiedy czytano tylko m\u0105dre ksi\u0105\u017cki\/pomagaj\u0105ce znosi\u0107 b\u00f3l oraz nieszcz\u0119\u015bcie.\/To jednak nie to samo co zagl\u0105da\u0107 w tysi\u0105c\/dzie\u0142 pochodz\u0105cych prosto z psychiatrycznej kliniki.\u201d (\u201eArs poetica?\u201d).<\/p>\n<p>Drugi tekst to \u201eElegia na odej\u015bcie pi\u00f3ra atramentu lampy\u201d Zbigniewa Herberta, przynosz\u0105cy tak\u0105 cho\u0107by inwokacj\u0119 do tytu\u0142owych towarzyszy dawnego pisarskiego losu: \u201ewybacz moj\u0105 niewdzi\u0119czno\u015b\u0107 pi\u00f3ro z archaiczn\u0105 stal\u00f3wk\u0105\/i ty ka\u0142amarzu \u2013 tyle jeszcze by\u0142o w tobie dobrych my\u015bli\/wybacz lampo naftowa \u2013 dogasasz we wspomnieniach jak opuszczony ob\u00f3z\/\/zap\u0142aci\u0142em za zdrad\u0119\/lecz wtedy nie wiedzia\u0142em\/\u017ce odchodzicie na zawsze\/\/i \u017ce b\u0119dzie\/ciemno\u201d.<\/p>\n<p>\u017baden ze wsp\u00f3\u0142czesnych pisarzy \u015bredniego czy m\u0142odszego pokolenia, jakich znam (a znam ich do\u015b\u0107 wielu) nie u\u017cywa ju\u017c pi\u00f3ra, o\u0142\u00f3wka czy d\u0142ugopisu w procesie tworzenia. A je\u015bli ju\u017c \u2013 to gdzie\u015b tam na samym pocz\u0105tku, kiedy zapisuje si\u0119 pomys\u0142y, wst\u0119pne frazy tekstu czy te\u017c udatne aforyzmy, kt\u00f3re potem zostan\u0105 rozwini\u0119te we w\u0142a\u015bciwym utworze.<\/p>\n<p>Herbert i Mi\u0142osz &#8211; w przytaczanych wierszach &#8211; ju\u017c dawno temu widzieli w tradycyjnie tworzonej ksi\u0105\u017cce znak \u015bwiata skazanego na odej\u015bcie (cho\u0107 mieli przecie\u017c na my\u015bli raczej rodzaj aksjologicznego i estetycznego porz\u0105dku). Dzi\u015b r\u0119kopisy ju\u017c nie powstaj\u0105, zast\u0119puj\u0105 je twarde dyski komputer\u00f3w. Tylko jak tu z twardych dysk\u00f3w i zu\u017cytych klawiatur zmontowa\u0107 jak\u0105\u015b ciekaw\u0105 wystaw\u0119?<\/p>\n<p>Jaros\u0142aw Klejnocki<\/p>\n<p><span style=\"font-size: x-small;\">[Pi\u00f3ro Mickiewicza (fragment), fot. Maciek Bocia\u0144ski \/ ML]<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pod sam koniec wystawy sta\u0142ej w Muzeum Literatury (zwanej \u201eMickiewiczowsk\u0105\u201d, cho\u0107 to przecie\u017c ekspozycja zagarniaj\u0105ca wiele w\u0105tk\u00f3w romantyzmu polskiego \u2013 i nie tylko) znajdujemy pi\u00f3ro Wieszcza, \u0142adnie wisz\u0105ce na \u015bcianie jako swoista coda ogl\u0105danej ca\u0142o\u015bci. Ono, \u015bwiadectwo dawnego \u015bwiata, ilekro\u0107 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-20","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bez-kategorii"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/klejnocki.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/klejnocki.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/klejnocki.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/klejnocki.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/klejnocki.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=20"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/klejnocki.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":59,"href":"https:\/\/klejnocki.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/20\/revisions\/59"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/klejnocki.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=20"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/klejnocki.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=20"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/klejnocki.muzeumliteratury.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=20"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}